Mitologia Wiki
Advertisement

Mitologia egipska – mitologia panująca w Egipcie aż do nadejścia chrześcijaństwa i islamu. Rozwijana przez ponad trzy tysiąclecia istnienia kultury staroegipskiej.

Bogowie

Początkowo w Egipcie uznawano wielu bogów. Wyobrażenia podlegały zmianom w zależności od sytuacji politycznej w Egipcie, dominującej grupy i jej przywódcy, postaci bogów były łączone i zmieniane.

Główne wierzenia z wczesnego okresu formalizowały 5 wyraźnych grup terytorialnych, wykrystalizowanych z wcześniejszych wierzeń miejscowych:

  • dziewiątka (Ennead) z Heliopolis, której głównym bogiem był Atum;
  • ósemka (Ogdoad) z Hermopolis, której głównym bogiem był Re;
  • Chnum-Satis-Anukis triada z Elefantyny, gdzie głównym bogiem był Chnum;
  • Amon-Mut-Chonsu triada z Teb, gdzie głównym bogiem był Amon;
  • Ptah-Sechmet-Nefertum triada Memfis, niezwykła o tyle, że bogowie nie byli powiązani przed sformalizowaniem triady, nadrzędnym bogiem był Ptah.

W końcowej fazie, kiedy Egipt znalazł się pod wpływem helleńskim, pozostała triada: Ozyrys, Izyda i Horus oraz ich wróg Set. Każda część triady miała własny ośrodek kultu. Jednak nawet na tym etapie łączenie trwało, Ozyrys i Horus stawali się aspektami tej samej postaci. Cała sytuacja zmierzała w kierunku monoteizmu. Wcześniejsze próby wprowadzenia monoteizmu, przez wybranie jednego z bogów a odrzucenie pozostałych nie powiodły się.

W wierzeniach egipskich ludzka dusza istnieje również po śmierci ciała. W celu zachowania tożsamości w istnieniu po śmierci, ciało było balsamowane i mumifikowane. Ciała były tymczasowo umieszczane w trzcinowych trumnach w bardzo gorącym piasku, co szybko wysuszało zwłoki i zapobiegało rozkładowi. Później następował pogrzeb. W późniejszych czasach zaczęły powstawać drewniane groby, rytuały i reguły pochówku były rozbudowywane, komplikował się sposób mumifikacji. Balsamowanie zostało wynalezione w okresie Czwartej Dynastii. Usuwano wszystkie miękkie tkanki, a powstałe miejsca wypełniano natronem.

Istotną rolę odgrywała Księga Umarłych – zbiór prawie dwustu magicznych tekstów, rysunków i pieśni, dopasowywanych każdorazowo do osoby zmarłego, mających ułatwić mu przejście do świata pośmiertnego. W niektórych grobach Księga Zmarłych jest również wymalowana na ścianach.

Według późniejszych wierzeń, dusza zmarłego zostaje przyprowadzona przed oblicze Anubisa, a ciężar jego serca – zapisu moralności – jest porównywany z ciężarem pióra Maat – bogini prawdy, sprawiedliwości i porządku. Jeśli wynik wypadnie na korzyść zmarłego, to zmarły jest prowadzony przez Horusa do Ozyrysa, w przeciwnym wypadku jest pożerany przez Ammit (por. Am-heh) – pożeraczkę grzeszników o głowie krokodyla, tułowiu geparda i zadzie hipopotama.

Prabogowie

Egipscy prabogowie to:

Bogowie egipscy

  • Aken
  • Aker
  • Amaunet (Amonet)
  • Amon
  • Amphiaraos
  • Anat (Asztarte)
  • Anedżdti
  • Anti
  • Anubis
  • Anuket
  • Apis
  • Aton
  • Attar
  • Atum
  • Baal
  • Ba-Neb-Dżeb
  • Bastet
  • Bastriks
  • Bata
  • Bes
  • Betiou
  • Chenti (Imenty)
  • Chepri
  • Chnum
  • Chonsu
  • Duamutef
  • Dżeserhotep
  • Geb
  • Hapi
  • Hapi
  • Hathor
  • Heket
  • Horus (Harpokrates)
  • Horus Stary
  • Huh
  • Imachuemanch
  • Imset
  • Isdes
  • Izyda (Isis)
  • Isis-Sothis (Isis-Sothis-Hathor)
  • Kebehsenuf
  • Maat
  • Min
  • Montu
  • Mut
  • Nechbet
  • Nefertum
  • Neftyda
  • Neith
  • Nun
  • Nepri
  • Nut (Neuht)
  • Onuris
  • Ozyrys
  • Pachet
  • Ptah
  • Re (Ra)
  • Re-Horachte
  • Renenutet
  • Satis
  • Sechmet
  • Set (Seth)
  • Sobek
  • Sokar (Sokaris)
  • Szu
  • Sothis
  • Tefnut
  • Tenemu
  • Tfeni
  • Toeris
  • Thot (Tot)
  • Tatenen
  • Unefer
  • Unut
  • Upuaut
  • Wadżet (Uadżit)

Inni

Advertisement