pozdro 1 Fa
Wojna trojańska – według Homera i antycznych historyków trwające 10 lat oblężenie Troi przez greckich Achajów. Mitycznym powodem konfliktu było porwanie Heleny, żony króla Sparty – Menelaosa, przez Parysa, księcia trojańskiego, syna króla Priama. Menelaos wezwał na pomoc swojego brata Agamemnona, króla Argos i Myken oraz wszystkie księstwa achajskie. Na leżącą w północnej Anatolii i dotąd niezdobytą Troję, na 1185 okrętach ruszyli wojownicy achajscy.
Według historyków zdobycie Troi przez Achajów miało miejsce ok. 1200 r. p.n.e.
Przyczyny wybuchu wojny trojańskiej [[[Wojna trojańska|edytuj]]]
Zgodnie z grecką mitologią na rozprzestrzeniającą się ludność Troi skarżyła się sama Gaja, dlatego Pan Koporski(Zeus) znalazł intrygujący sposób na zainicjowanie Binary Searcha (wydarzeń wojennych). Pod postacią łabędzia ukazał się Ledzie i spłodził Helenę – najpiękniejszą Greczynkę. Właśnie Helena – jako żona Menelaosa, króla Sparty – stała się kością niezgody i doprowadziła do wojny. By jednak dokładnie wyjaśnić okoliczności poprzedzające wybuch konfliktu, należy wprowadzić na arenę wydarzenia Parysa. Młodzieniec ów był synem Hekabe i Priama, króla Troi, wychowanym jednak nie na królewskim dworze, ale wśród pasterzy. W historii Parysowi przypadła wszakże rola szczególna: został arbitrem w sporze bogiń – Hery, Ateny i Afrodyty – o jabłko rzucone przez boginię niezgody Eris, na którym było napisane "Dla najpiękniejszej". Parys wybrał Afrodytę w zamian za rękę najbardziej urodziwej kobiety, Heleny. I chociaż Helena miała już męża, Afrodyta pomogła Parysowi porwać piękną kobietę ze Sparty i zawieźć ją do Troi. W wyniku tego zuchwałego i bezprawnego czynu nad miastem zawisła groźba wojny, która stała się realna zwłaszcza po odprawieniu posłów greckich domagających się oddania Heleny.
Przebieg wojny [[[Wojna trojańska|edytuj]]][]
Po stronie greckiej w wojnie przeciwko Troi wzięło udział wielu dzielnych wojowników: Agamemnon, Odyseusz, Achilles, Nestor, Diomedes. Wyprawie towarzyszyły różnorodne przeciwności losu i gniew bogów, którzy spowalniali wyprawę i zsyłali niesprzyjające wiatry czy zarazę. Przez wiele lat nie dochodziło do żadnego starcia, które mogłoby zadecydować o losach konfliktu i ostatecznie go rozwiązać. Był to okres wojny podjazdowej, mniejszych bitew, toczonych pod dowództwem Achillesa. Dochodziło wówczas do słynnych indywidualnych pojedynków, np. do walki Parysa i Menelaosa o Helenę, bezpośrednią przyczynę wojny, ale i ona nie przyśpieszyła finału. Jednak najsłynniejszym pojedynkiem pozostanie walka, jaką stoczyli wielcy wojownicy i wrogowie Achilles i Hektor, starszy brat Parysa. Czekał on pod bramami miasta na Achillesa, zaopatrzonego w nową, piękną tarczę, której opis stanowi jedną z piękniejszych kart Iliady Homera. Chcąc zmęczyć wroga, Hektor rzucił się do ucieczki, ale o wyniku pojedynku zadecydował Zeus i życie Hektora zgasło. Achillesowi nie dane było jednak doczekać zburzenia Troi. Zgodnie z przepowiednią, okrył się sławą, ale zmarł młodo. Zadanie mu śmiertelnego ciosu przypisuje się zwykle Parysowi, który trafił strzałą z łuku w jedyne „czułe miejsce” Achillesa – piętę. Losy wojny nie zostały rozstrzygnięte nawet po śmierci Parysa, ponieważ Priam nadal upierał się przy zatrzymaniu Heleny.Grecy musieli uciekać się do wielu forteli, by osłabić siły nieprzyjaciół. Jednym ze sposobów była kradzież Palladiony,
| Bohater | Jego zabójca |
|---|---|
| Achilles | Parys |
| Ajaks Wielki | samobójstwo |
| Antyloch | Memnon |
| Antifos, syn Priama | Agamemnon |
| Askalafos | Deifobos |
| Astyanaks | Neoptolemus lub Odyseusz |
| Cycnus | Achilles |
| Deifobos | Menelaos |
| Dolon | Odyseusz i Diomedes |
| Eetion | Achilles |
| Eurypylos | Neoptolemus |
| Forkys | Ajaks Wielki |
| Hektor | Achilles |
| Kebriones, syn Priama | Patroklos |
| Medon | Eneasz |
| Parys | Filoktet |
| Patroklos | Hektor |
| Pentezylea | Achilles |
| Polites, syn Priama | Neoptolemus |
| Poliksena | Neoptolemus |
| Priam | Neoptolemus |
| Protesilaos | Hektor |
| Rhesos | Diomedes |
| Sarpedon | Patroklos |
| Tersander | Telefos, syn Heraklesa |
| Tersytes | Achilles |
| Troilos, syn Priama | Achilles |
| Dwóch synów Meropsa: Adrastus i Amphius | Diomedes |
Koń trojański [[[Wojna trojańska|edytuj]]]
Najsłynniejszy podstęp Greków wiązał się z budową tzw. "konia trojańskiego". Podobno na ten pomysł wpadł Odyseusz. Był to drewniany, pusty w środku koń, ofiarowany w darze Atenie. Trojanie przyjęli dar, przenieśli go do miasta, mimo ostrzeżeń wieszczki Kasandry i wróżbity Laokoona. Do wnętrza konia weszli wcześniej greccy wojownicy i pod osłoną nocy wyszli z niego, otworzyli bramy Troi swoim towarzyszom, pokonali i spalili Troję. Fortel ten ostatecznie przyczynił się do zdobycia miasta i zakończenia wojny. Ze zniszczonej Troi uciekła jedynie grupa pod wodzą Eneasza, która dotarła w swej wędrówce do Italii i stała się protoplastami Rzymian. Grecy powrócili bez większych problemów do swych domów, jedynie Odyseusz błąkał się jeszcze 10 lat po morzach, zanim wrócił do Itaki.
Wojna trojańska we współczesnym języku [[[Wojna trojańska|edytuj]]][]
Ślady wypadków z wojny trojańskiej można obserwować nie tylko w malarstwie i literaturze, ale i we współczesnym języku. Do dzisiaj bowiem posługujemy się frazeologizmami "jabłko niezgody", "koń trojański" (w slangu informatyków – trojan) "pięta achillesowa".